Ayōdhyākāṇḍa - Saptaviṃśa Sargaḥ
ēvamuktā tu vaidēhī priyārhā priyavādinī |
praṇayādēva saṅkruddhā bhartāramidamabravīt || 1
kimidamaṃ bhāṣasē rāma! vākyaṃ laghutayā dhruvam |
tvayā yadapahāsyaṃ mē śrutvā naravarātmaja! || 2
āryaputra pitā mātā bhrātā putrastathā snuṣā |
svāni puṇyāni bhuñjānāḥ svaṃ svaṃ bhāgyamupāsatē || 3
bharturbhāgyaṃ tu bhāryāikā prāpnōti puruṣarṣabha! |
ataścāivāhamādiṣṭā vanē vastavyamityapi || 4
na pitā nātmajō nātmā na mātā na sakhījanaḥ |
iha prētya ca nārīṇāṃ patirēkō gatissadā || 5
yadi tvaṃ prasthitō durgaṃ vanamadyāiva rāghava! |
agratastē gamiṣyāmi mṛdnantī kuśakaṇṭakān || 6
īrṣyārōṣāu bahiṣkṛtya bhuktaśēṣamivōdakam |
naya māṃ vīra! visrabdhaḥ pāpaṃ mayi na vidyatē || 7
prāsādāgrair-vimānāirvā vāihāyasagatēna vā |
sarvāvasthāgatā bhartuḥ pādacchāyā viśiṣyatē || 8
anuśiṣṭāsmi mātrā ca pitrā ca vividhāśrayam |
nāsmi samprati vaktavyā vartitavyaṃ yathā mayā || 9
ahaṃ durgaṃ gamiṣyāmi vanaṃ puruṣavarjitam |
nānāmr̥gagaṇākēērṇaṃ śārdūlavr̥kasēvitam || 10
sukhaṃ vanē nivatsyāmi yathaiva bhavanē pituḥ |
acintayantī trēēnlōkāṃś-cintayantī pativratam || 11
śuśrū ṣamāṇā tē nityaṃ niyatā brahmacāriṇēē |
saha raṃsyē tvayā vīra! vanēṣu madhugandhi ṣu || 12
tvaṃ hi śaktō vanē kartuṃ rāma! sampāripālanam |
anyasyāpi janasyēha kiṃ punarmama mānada! || 13
saha tvayā gamiṣyāmi vanamadya na saṃśayaḥ |
nāhaṃ śakyā mahābhāga! nivartayitumudyatā || 14
phalamūlāśanā nityaṃ bhaviṣyāmi na saṃśayaḥ |
na tē duḥkhaṃ kari ṣyāmi nivasantēē saha tvayā || 15
ichāmi saritaḥ śailān-palvalāni vanāni ca |
draṣṭuṃ sarvatra nirbhēētā tvayā nāthēna dhēēmatā || 16
hamsakāraṇḍavākēērṇāḥ padminēēs-sādhu puṣpitāḥ |
ichēyaṃ sukhinēē draṣṭuṃ tvayā vērēṇa saṅgatā || 17
abhiṣēkaṃ kari ṣyāmi tāsu nityaṃ yatavratā |
saha tvayā viśālākṣa! raṃsyē paramanandinēē || 18
ēvaṃ varṣasahasrāṇāṃ śataṃ vāhaṃ tvayā saha |
vyatikramaṃ na vētsyāmi svargō'pi na hi mē mataḥ || 19
svargē'pi ca vinā vāsō bhavitā yadi rāghava |
tvayā mama naravyāghra! nāhaṃ tamapi rōcayē || 20
ahaṃ gam iṣ-yām i vanaṃ s u-d urga mam
mṛgā-y u taṃ vān ar avā r aṇāiṛ-y u tam |
vanē n i-va t-s-yām i ya t hā p i t uṛ-g r̥ hē
tavāiva pādāv-u p ag r̥ h-ya saṃ-ya tā || 21
anan-ya b b hā vām an u-rak tacē ta saṃ
t va-yā v i-y u k tāṃ maraṇā-ya n iśc i tām |
na-yas va māṃ sā d h u k u r uṣ va-yācanām
na tē ma-yā t ō g u r u tā b h av iṣ-ya t i || 22
ta t hā br u vāṇām ap i d h aṛmavatsal ō
na ca sma sēē tāṃ nr̥ var ō n i-nēēṣa t i |
uvāca cāi nāṃ ba h u sann ivar ta nē
vanē n i-vāsas-ya ca d uḥ k h i tāṃ pr a t i || 23
iti śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē ayōdhyākāṇḍē saptaviṃśasargaḥ