శ్రీ దక్షిణామూర్త్యష్టకం
విశ్వం దర్పణదృశ్యమాననగరీతుల్యం నిజాంతర్గతం
పశ్యన్నాత్మని మాయయా బహిరివోద్భూతం యథా నిద్రయా
యః సాక్షాత్కురుతే ప్రబోధసమయే స్వాత్మానమేవాద్వయం
తస్మై శ్రీ గురుమూర్తయే నమ ఇదం శ్రీ దక్షిణామూర్తయే || ౧ ||
బీజస్యాంతరివాంకురో జగదిదం ప్రాఙ్నిర్వికల్పం పునః
మాయాకల్పితదేశకాలకలనావైచిత్ర్యచిత్రీకృతమ్
మాయావీవ విజృంభయత్యపి మహాయోగీవ యః స్వేచ్ఛయా
తస్మై శ్రీ గురుమూర్తయే నమ ఇదం శ్రీ దక్షిణామూర్తయే || ౨ ||
యస్యైవ స్ఫురణం సదాత్మకమసత్కల్పార్థగం భాసతే
సాక్షాత్తత్త్వమసీతి వేదవచసా యో బోధయత్యాశ్రితాన్
యత్సాక్షాత్కరణాద్భవేన్న పునరావృత్తిర్భవాంభోనిధౌ
తస్మై శ్రీ గురుమూర్తయే నమ ఇదం శ్రీ దక్షిణామూర్తయే || ౩ ||
నానాచ్ఛిద్రఘటోదరస్థితమహాదీపప్రభాభాస్వరం
జ్ఞానం యస్య తు చక్షురాదికరణద్వారా బహిః స్పందతే
జానామీతి తమేవ భాంతమనుభాత్యేతత్సమస్తం జగత్
తస్మై శ్రీ గురుమూర్తయే నమ ఇదం శ్రీ దక్షిణామూర్తయే || ౪ ||
దేహం ప్రాణమపీంద్రియాణ్యపి చలాం బుద్ధిం చ శూన్యం విదుః
స్త్రీబాలాంధజడోపమాస్త్వహమితి భ్రాంతా భృశం వాదినః
మాయాశక్తివిలాసకల్పితమహావ్యామోహసంహారిణే
తస్మై శ్రీ గురుమూర్తయే నమ ఇదం శ్రీ దక్షిణామూర్తయే || ౫ ||
రాహుగ్రస్తదివాకరేందుసదృశో మాయాసమాచ్ఛాదనాత్
సన్మాత్రః కరణోపసంహరణతో యోఽభూత్సుషుప్తః పుమాన్
ప్రాగస్వాప్సమితి ప్రబోధసమయే యః ప్రత్యభిజ్ఞాయతే
తస్మై శ్రీ గురుమూర్తయే నమ ఇదం శ్రీ దక్షిణామూర్తయే || ౬ ||
బాల్యాదిష్వపి జాగ్రదాదిషు తథా సర్వాస్వవస్థాస్వపి
వ్యావృత్తాస్వనువర్తమానమహమిత్యంతః స్ఫురంతం సదా
స్వాత్మానం ప్రకటీకరోతి భజతాం యో ముద్రయా భద్రయా
తస్మై శ్రీ గురుమూర్తయే నమ ఇదం శ్రీ దక్షిణామూర్తయే || ౭ ||
విశ్వం పశ్యతి కార్యకారణతయా స్వస్వామిసంబంధతః
శిష్యాచార్యతయా తథైవ పితృపుత్రాద్యాత్మనా భేదతః
స్వప్నే జాగ్రతి వా య ఏష పురుషో మాయాపరిభ్రామితః
తస్మై శ్రీ గురుమూర్తయే నమ ఇదం శ్రీ దక్షిణామూర్తయే || ౮ ||
భూరంభాంస్యనలోఽనిలోఽంబరమహర్నాథో హిమాంశుః పుమాన్
ఇత్యాభాతి చరాచరాత్మకమిదం యస్యైవ మూర్త్యష్టకమ్
నాన్యత్కించన విద్యతే విమృశతాం యస్మాత్పరస్మాద్విభోః
తస్మై శ్రీ గురుమూర్తయే నమ ఇదం శ్రీ దక్షిణామూర్తయే || ౯ ||
సర్వాత్మత్వమితి స్ఫుటీకృతమిదం యస్మాదముష్మింస్తవే
తేనాస్య శ్రవణాత్తదర్థమననాద్ధ్యానాచ్చ సంకీర్తనాత్
సర్వాత్మత్వమహావిభూతిసహితం స్యాదీశ్వరత్వం స్వతః
సిద్ధ్యేత్తత్పునరష్టధా పరిణతం చైశ్వర్యమవ్యాహతమ్ ||
ఇతి శ్రీ దక్షిణామూర్త్యష్టకం సంపూర్ణం ||
English Version
viśvaṃ darpaṇa-dṛśyamāna-nagarī tulyaṃ nijāntargataṃ
paśyannātmani māyayā bahirivōdbhūtaṃ yathā nidrayā ।
yassākṣātkurutē prabōdhasamayē svātmānamē vādvayaṃ
tasmai śrīgurumūrtayē nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtayē ॥ 1 ॥
bījasyāntari-vāṅkurō jagaditaṃ prāṅnirvikalpaṃ punaḥ
māyākalpita dēśakālakalanā vaichitryachitrīkṛtam ।
māyāvīva vijṛmbhayatyapi mahāyōgīva yaḥ svēchChayā
tasmai śrīgurumūrtayē nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtayē ॥ 2 ॥
yasyaiva sphuraṇaṃ sadātmakamasatkalpārthakaṃ bhāsatē
sākṣāttatvamasīti vēdavachasā yō bōdhayatyāśritān ।
yassākṣātkaraṇādbhavēnna punarāvṛttirbhavāmbhōnidhau
tasmai śrīgurumūrtayē nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtayē ॥ 3 ॥
nānāchChidra ghaṭōdara sthita mahādīpa prabhābhāsvaraṃ
jñānaṃ yasya tu chakṣurādikaraṇa dvārā bahiḥ spandatē ।
jānāmīti tamēva bhāntamanubhātyētatsamastaṃ jagat
tasmai śrī gurumūrtayē nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtayē ॥ 4 ॥
dēhaṃ prāṇamapīndriyāṇyapi chalāṃ buddhiṃ cha śūnyaṃ viduḥ
strī bālāndha jaḍōpamāstvahamiti bhrāntābhṛśaṃ vādinaḥ ।
māyāśakti vilāsakalpita mahāvyāmōha saṃhāriṇē
tasmai śrī gurumūrtayē nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtayē ॥ 5 ॥
rāhugrasta divākarēndu sadṛśō māyā samāchChādanāt
sanmātraḥ karaṇōpa saṃharaṇatō yō'bhūtsuṣuptaḥ pumān ।
prāgasvāpsamiti prabhōdasamayē yaḥ pratyabhijñāyatē
tasmai śrī gurumūrtayē nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtayē ॥ 6 ॥
bālyādiṣvapi jāgradādiṣu tathā sarvāsvavasthāsvapi
vyāvṛttā svanu vartamāna mahamityantaḥ sphurantaṃ sadā ।
svātmānaṃ prakaṭīkarōti bhajatāṃ yō mudrayā bhadrayā
tasmai śrī gurumūrtayē nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtayē ॥ 7 ॥
viśvaṃ paśyati kāryakāraṇatayā svasvāmisambandhataḥ
śiṣyachāryatayā tathaiva pitṛ putrādyātmanā bhēdataḥ ।
svapnē jāgrati vā ya ēṣa puruṣō māyā paribhrāmitaḥ
tasmai śrī gurumūrtayē nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtayē ॥ 8 ॥
bhūrambhāṃsyanalō'nilōmbara maharnāthō himāṃśuḥ pumān
ityābhāti charācharātmakamidaṃ yasyaiva mūrtyaṣṭakam ।
nānyatkiñchana vidyatē vimṛśatāṃ yasmātparasmādvibhō
tasmai śrī gurumūrtayē nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtayē ॥ 9 ॥
sarvātmatvamiti sphuṭīkṛtamidaṃ yasmādamuṣmin stavē
tēnāsva śravaṇāttadartha mananāddhyānāchcha saṅkīrtanāt ।
sarvātmatva mahāvibhūtisahitaṃ syādīśvaratvaṃ svataḥ
siddhyēttatpunaraṣṭadhā pariṇataṃ chaiśvarya-mavyāhatam ॥ 10 ॥
॥ iti dakṣiṇāmūrtistōtraṃ sampūrṇam ॥