శ్రీమద్రామాయణము - బాలకాండ
షట్సప్తతితమ సర్గము
శ్రుత్వా తజ్జామదగ్న్యస్య వాక్యం దాశరథిస్తదా
గౌరవాద్యంత్రితకథ: పితూ రామమథాబ్రవీత్ 1
శ్రుతవానస్మి యత్కర్మ కృతవానసి భార్గవ! అనురుంధ్యామహే బ్రహ్మన్ పితురానృణ్యమాస్థితమ్ 2
వీర్యహీనమివాశక్తం క్షత్రధర్మేణ భార్గవ!
అవజానాసి మే తేజ: పశ్య మేద్య పరాక్రమమ్ 3
ఇత్యుక్త్వా రాఘవ: క్రుద్ధో భార్గవస్య శరాసనమ్
శరం చ ప్రతిజగ్రాహ హస్తాల్లఘుపరాక్రమ: 4
ఆరోప్య స ధనూ రామ శ్శరం సజ్యం చకార హ
జామదగ్న్యం తతో రామం రామ: క్రుద్ధోబ్రవీద్వచ: 5
బ్రాహ్మణోసీతి పూజ్యో మే విశ్వామిత్రకృతేన చ
తస్మాచ్ఛక్తో న తే రామ మోక్తుం ప్రాణహరం శరమ్ 6
ఇమాం పాదగతిం రామ! తపోబలసమార్జితామ్
లోకానప్రతిమాన్వా తే హనిష్యామి యదిచ్ఛసి 7
న హ్యయం వైష్ణవో దివ్య శ్శర: పరపురఞ్జయ:
మోఘ: పతతి వీర్యేణ బలదర్పవినాశనః 8
వరాయుధధరం రామం ద్రష్టుం సర్షిగణా స్సురా:
పితామహం పురస్కృత్య సమేతాస్తత్ర సఙ్ఘశ: 9
గన్ధర్వాప్సరసశ్చైవ సిద్ధచారణకిన్నరా:
యక్షరాక్షసనాగాశ్చ తద్ద్రష్టుం మహదద్భుతమ్ 10
జడీకృతే తదాలోకే రామే వరధనుర్ధరే
నిర్వీర్యో జామదగ్న్యోసౌ రామో రామముదైక్షత 11
తేజోభిహతవీర్యత్వాజ్జామదగ్న్యో జడీకృత:
రామం కమలపత్రాక్షం మన్దం మన్దమువాచ హ 12
కాశ్యపాయ మయా దత్తా యదా పూర్వం వసున్ధరా
విషయే మే న వస్తవ్యమితి మాం కాశ్యపోబ్రవీత్ 13
సోహం గురువచ: కుర్వన్ పృథివ్యాం న వసే నిశామ్
కృతా ప్రతిజ్ఞా కాకుత్స్థ! కృతా భూ: కాశ్యపస్య హి 14
తదిమాం త్వం గతిం వీర హన్తుం నార్హసి రాఘవ
మనోజవం గమిష్యామి మహేన్ద్రం పర్వతోత్తమమ్ 15
లోకాస్త్వప్రతిమా రామ నిర్జితాస్తపసా మయా
జహి తాన్ శరముఖ్యేన మా భూత్కాలస్య పర్యయ: 16
అక్షయ్యం మధుహన్తారం జానామి త్వాం సురేశ్వరమ్
ధనుషోస్య పరామర్శాత్ స్వస్తి తేస్తు పరంతప 17
ఏతే సురగణాస్సర్వే నిరీక్షన్తే సమాగతా:
త్వామప్రతిమకర్మాణమప్రతిద్వన్ద్వమాహవే 18
న చేయం మమ కాకుత్స్థ! వ్రీడా భవితుమర్హతి
త్వయా త్రైలోక్యనాథేన యదహం విముఖీకృత: 19
శరమప్రతిమం రామ! మోక్తుమర్హసి సువ్రత!
శరమోక్షే గమిష్యామి మహేన్ద్రం పర్వతోత్తమమ్ 20
తథా బ్రువతి రామే తు జామదగ్నయే ప్రతాపవాన్
రామో దాశరథి శ్శ్రీమాన్ చిక్షేప శరముత్తమమ్ 21
స హతాన్ దృశ్య రామేణ స్వాంల్లోకాంస్తపసార్జితాన్
జామదగ్న్యో జగామాశు మహేన్ద్రం పర్వతోత్తమమ్ 22
తతో వితిమిరాస్సర్వా దిశశ్చోపదిశస్తథా
సురా స్సర్షిగణా రామం ప్రశశంసురుదాయుధమ్ 23
రామం దాశరథిం రామో జామదగ్న్య: ప్రశస్య చ
తత: ప్రదక్షిణీ కృత్య జగామాత్మగతిం ప్రభు: 24
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే బాలకాణ్డే షట్సప్తతితమస్సర్గ:
Bālakāṇḍam - Ṣaṭsaptatitama Sargaḥ
śrutvā tajjāmadagnyasya vākyaṃ dāśarathistadā
gāuravādyantritakathaḥ pitū rāmamathābravīt 1
śrutavānasmi yatkarma kṛtavānasi bhārgava!
anurundhyāmahē brahman piturānṛṇyamāsthitam 2
vīryahīnamivāśaktaṃ kṣatradharmēṇa bhārgava!
avajānāsi mē tējaḥ paśya mē'dya parākramam 3
ityuktvā rāghavaḥ kruddhō bhārgavasya śarāsanam
śaraṃ ca pratījagrāha hastāllaghuparākramaḥ 4
ārōpya sa dhanū rāma śśaraṃ sajyaṃ chakāra ha
jāmadagnyaṃ tatō rāmaṃ rāmaḥ kruddhō'bravīdvacaḥ 5
brāhmaṇōsīti pūjyō mē viśvāmitrakr̥tēna cha
tasmāc-chaktō na tē rāma mōktuṃ prāṇaharaṃ śaram 6
imāṃ pādagatiṃ rāma! tapōbalasamārjitām
lōkān-apratimānvā tē haniṣyāmi yad-icchasi 7
na hyayaṃ vāiṣṇavō divya ś-śaraḥ parapurañjayaḥ
mōghaḥ patati vīryēṇa baladarpa-vināśanaḥ 8
varāyudhadharaṃ rāmaṃ draṣṭuṃ sarṣigaṇā ssurāḥ
pitāmahaṃ puraskṛtya samētāstatra saṅghaśaḥ 9
gandharvāpsarasas-caiva siddhachāraṇakinnarāḥ
yakṣarākṣasanāgāś-ca taddraṣṭuṃ mahad-adbhutam 10
jaḍīkṛtē tadālōkē rāmē varadhanurdharē
nirvīryō jāmadagnyō'sāu rāmō rāmam-udāikṣata 11
tējō-bhihatavīryatvāj-jāmadagnyō jaḍīkṛtaḥ
rāmaṃ kamalapatrākṣaṃ mandaṃ mandam-uvāca ha 12
kāśyapāya mayā dattā yadā pūrvaṃ vasundharā
viṣayē mē na vastavyam-iti māṃ kāśyapō'bravīt 13
sōhaṃ guruvachaḥ kurvan pṛtthivyāṃ na vasē niśām
kṛtā pratijñā kākutstha! kṛtā bhūḥ kāśyapasya hi 14
tadimāṃ tvaṃ gatiṃ vīra hantuṃ nārhasi rāghava
manōjavaṃ gamiṣyāmi mahēndraṃ parvatōttamam 15
lōkāstv-apratimā rāma nirjitā-stapasā mayā
jahi tān śaramukhyēna mā bhūtkālasya paryayaḥ 16
akṣayyaṃ madhuhan-tāraṃ jānāmi tvāṃ surēśvaram
dhanuṣō'sya parāmarśāt svasti tēstu parantapa 17
ētē suragaṇā-ssarvē nirīkṣantē samāgatāḥ
tvām-apratimakarmāṇam-apratidvandvam-āhavē 18
na chēyaṃ mama kākutstha! vrīḍā bhavitu-marhati
tvayā trāilōkyanāthēna yadahaṃ vimukhīkr̥taḥ 19
śaram-apratimaṃ rāma! mōktu-marhasi suvrata!
śaramōkṣē gamiṣyāmi mahēndraṃ parvatōttamam 20
tathā bruvati rāmē tu jāmadagnyē pratāpavān
rāmō dāśarathi ś-śrīmān chikṣēpa śaram-uttamam 21
sa hatān dṛśya rāmēṇa svāṃ-llōkāṃs-tapōsār-j i tān
jāmadag n-yō jagāmāś u mahēnd-raṃ parvatōt-tamam 22
tatō v i t i m i rā-ssar-vā d iśaś-chōpad i śas-tatthā
s urā ssar-ṣ i gaṇā rāmaṃ p-raśaśum-s ur u dā-y ud-ham 23
rāmaṃ dāśara-th iṃ rāmō jāmadag n-yaḥ p-raśas-ya cha
tataḥ p-radak-ṣ iṇī kr̥t-ya jagā-māt-magat iṃ prab-h uḥ 24
iti śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē bālakāṇḍē ṣaṭsaptatitamaḥ sargaḥ