శ్రీమద్రామాయణము - బాలకాండ
సప్తతితమ సర్గము
తత: ప్రభాతే జనక: కృతకర్మా మహర్షిభి:
ఉవాచ వాక్యం వాక్యజ్ఞ శ్శతానన్దం పురోహితమ్ 1
భ్రాతా మమ మహాతేజా యవీయానతిధార్మిక:
కుశధ్వజ ఇతి ఖ్యాత: పురీమధ్యవసచ్ఛుభామ్ 2
వార్యాఫలకపర్యన్తాం పిబన్నిక్షుమతీం నదీమ్
సాఙ్కాశ్యాం పుణ్యసఙ్కాశాం విమానమివ పుష్పకమ్ 3
తమహం ద్రష్టుమిచ్ఛామి యజ్ఞగోప్తా స మే మత:
ప్రీతిం సోపి మహాతేజా ఇమాం భోక్తా మయా సహ 4
ఏవముక్తే తు వచనే శతానన్దస్య సన్నిధౌ
ఆగతా: కేచిదవ్యగ్రా జనకస్తాన్ సమాదిశత్ 5
శాసనాత్తు నరేన్ద్రస్య ప్రయయుశ్శీఘ్రవాజిభి:
సమానేతుం నరవ్యాఘ్రం విష్ణుమిన్ద్రాజ్ఞయా యథా 6
సాఙ్కాశ్యాం తే సమాగత్య దదృశుశ్చ కుశధ్వజమ్
న్యవేదయన్ యథావృత్తం జనకస్య చ చిన్తితమ్ 7
తద్వృత్తం నృపతి శ్శృత్వా దూతశ్రేష్ఠైర్మహాబలై:
అజ్ఞాయాథ నరేన్ద్రస్య ఆజగామ కుశధ్వజ: 8
స దదర్శ మహాత్మానం జనకం ధర్మవత్సలమ్
సోభివాద్య శతానన్దం రాజాన చాపి ధార్మికమ్ 9
రాజార్హం పరమం దివ్యమాసనం చాధ్యరోహత
ఉపవిష్టావుభౌ తౌ తు భ్రాతరావతితేజసౌ 10
ప్రేషయామాసతుర్వీరౌ మన్త్రిశ్రేష్ఠం సుదామనమ్
గచ్ఛ మన్త్రిపతే శీఘ్రమైక్ష్వాకుమమితప్రభమ్ 11
ఆత్మజైస్సహ దుర్ధర్షమానయస్వ సమన్త్రిణమ్
ఔపకార్యాం స గత్వా తు రఘూణాం కులవర్ధనమ్ 12
దదర్శ శిరసా చైనమభివాద్యేదమబ్రవీత్
అయోధ్యాధిపతే వీర వైదేహో మిథిలాధిప: 13
స త్వాం ద్రష్టుం వ్యవసితస్సోపాధ్యాయపురోహితమ్
మంత్రిశ్రేష్ఠవచ శ్శృత్వా రాజా సర్షిగణస్తదా 14
సబంధురగమత్తత్ర జనకో యత్ర వర్తతే
స రాజా మన్త్రిసహిత స్సోపాధ్యాయ: సబాన్ధవ: 15
వాక్యం వాక్యవిదాం శ్రేష్ఠో వైదేహమిదమబ్రవీత్
విదితం తే మహారాజ ఇక్ష్వాకుకులదైవతమ్ 16
వక్తా సర్వేషు కృత్యేషు వసిష్ఠో భగవానృషి: విశ్వామిత్రాభ్యనుజ్ఞాతస్సహ సర్వైర్మహర్షిభి: 17
ఏష వక్ష్యతి ధర్మాత్మా వసిష్ఠో మే యథాక్రమమ్
ఏవముక్త్వా నరశ్రేష్ఠే రాజ్ఞాం మధ్యే మహాత్మనామ్ 18
తూష్ణీంభూతే దశరథే వసిష్ఠో భగవానృషి:
ఉవాచ వాక్యం వాక్యజ్ఞో వైదేహం సపురోధసమ్ 19
అవ్యక్తప్రభవో బ్రహ్మా శాశ్వతో నిత్య అవ్యయ:
తస్మాన్మరీచి స్సంజజ్ఞే మరీచే: కాశ్యప: సుత: 20
వివస్వాన్ కాశ్యపాజ్జజ్ఞే మనుర్వైవస్వత స్స్మృత:
మను: ప్రజాపతి: పూర్వమిక్ష్వాకుస్తు మనోస్సుత: 21
తమిక్ష్వాకుమయోధ్యాయాం రాజాన విద్ధి పూర్వకమ్
ఇక్ష్వాకోస్తు సుతశ్శ్రీమాన్ కుక్షిరిత్యేవ విశ్రుత: 22
కుక్షేరథాత్మజ: శ్రీమాన్ వికుక్షిరుదపద్యత
వికుక్షేస్తు మహాతేజా బాణ: పుత్ర: ప్రతాపవాన్ 23
బాణస్య తు మహాతేజా అనరణ్య: ప్రతాపవాన్
అనరణ్యాత్పృథుర్జజ్ఞే త్రిశఙ్కుస్తు పృథోస్సుత: 24
త్రిశఙ్కోరభవత్పుత్రో దున్దుమారో మహాయశా: యువనాశ్వసుతస్త్వాసీన్మాన్ధాతా పృథివీపతి: 25
మాన్ధాతుస్తు సుత శ్శ్రీమాన్ సుసన్ధిరుదపద్యత
సుసన్ధేరపి పుత్రౌ ద్వౌ ధ్రువసన్ధి: ప్రసేనజిత్ 26
యశస్వీ ధ్రువసన్ధేస్తు భరతో నామ నామత:
భరతాత్తు మహాతేజా అసితో నామ జాతవాన్ 27
యస్యైతే ప్రతిరాజాన ఉదపద్యన్త శత్రవ:
హైహయాస్తాలజంఘాశ్చ శూరాశ్చ శశిబిన్దవ: 28
తాంస్తు స ప్రతియుధ్యన్ వై యుద్ధే రాజా ప్రవాసిత:
హిమవన్తముపాగమ్య భృగుప్రస్రవణేవసత్ 29
అసితోల్పబలో రాజా మన్త్రిభిస్సహితస్తదా
ద్వే చాస్య భార్యే గర్భిణ్యౌ బభూవతురితి శ్రుతమ్ 30
ఏకా గర్భవినాశాయ సపత్న్యై సగరం దదౌ
తత శ్శైలవరం రమ్యం బభూవాభిరతో ముని: 31
భార్గవశ్చ్యవనో నామ హిమవన్తముపాశ్రిత:
తత్రైకా తు మహాభాగా భార్గవం దేవవర్చసమ్ 32
వవన్దే పద్మపత్రాక్షీ కాఙ్క్షన్తీ సుతమాత్మన:
తమృషిం సాభ్యుపాగమ్య కాలిందీ చాభ్యవాదయత్ 33
స తామభ్యవదద్విప్ర: పుత్రేప్సుం పుత్రజన్మని
తవ కుక్షౌ మహాభాగే సుపుత్రస్సుమహాబల: 34
మహావీర్యో మహాతేజా అచిరాత్సఞ్జనిష్యతి
గరేణ సహిత శ్శ్రీమాన్ మా శుచ: కమలేక్షణే 35
చ్యవనం తు నమస్కృత్య రాజపుత్రీ పతివ్రతా
పతిశోకాతురా తస్మాత్పుత్రం దేవీ వ్యజాయత 36
సపత్న్యా తు గరస్తస్యై దత్తో గర్భజిఘాంసయా
సహ తేన గరేణైవ జాత: స సగరోభవత్ 37
సగరస్యాసమఞ్జస్తు అసమఞ్జాత్తథాంశుమాన్
దిలీపోంశుమత: పుత్రో దిలీపస్య భగీరథ: 38
భగీరథాత్కకుత్స్థశ్చ కకుత్స్థస్య రఘుస్సుత:
రఘోస్తు పుత్రస్తేజస్వీ ప్రవృద్ధ: పురుషాదక: 39
కల్మాషపాదో హ్యభవత్తస్మాజ్జాతస్తు శంఖణ:
సుదర్శన: శఙ్ఘణస్య అగ్నివర్ణ స్సుదర్శనాత్ 40
శీఘ్రగస్త్వగ్నివర్ణస్య శీఘ్రగస్య మరు స్సుత:
మరో: ప్రశుశ్రుకస్త్వాసీదమ్బరీష: ప్రశుశ్రృకాత్ 41
అమ్బరీషస్య పుత్రోభూన్నహుష: పృథివీపతి:
నహుషస్య యయాతిస్తు నాభాగస్తు యయాతిజ: 42
నాభాగస్య బభూవాజ: అజాద్దశరథోభవత్
అస్మాద్దశరథాజ్జాతౌ భ్రాతరౌ రామలక్ష్మణౌ 43
ఆదివంశవిశుద్ధానాం రాజ్ఞాం పరమధర్మిణామ్
ఇక్ష్వాకుకులజాతానాం వీరాణాం సత్యవాదినామ్ 44
రామలక్ష్మణయోరర్థే త్వత్సుతే వరయే నృప!
సదృశాభ్యాం నృపశ్రేష్ఠ సదృశే దాతుమర్హసి 45
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే బాలకాణ్డే సప్తతితమస్సర్గ: