శ్రీమద్రామాయణము - బాలకాండ
ఏకోనషష్టితమ సర్గము
ఉక్తవాక్యం తు రాజానం కృపయా కుశికాత్మజ:
అబ్రవీన్మధురం వాక్యం సాక్షాచ్చణ్డాలరూపిణమ్ 1
ఐక్ష్వాక స్వాగతం వత్స జానామి త్వాం సుధార్మికమ్
శరణం తే భవిష్యామి మా భైషీర్నృపపుఙ్గవ! 2
అహమామన్త్రయే సర్వాన్మహర్షీన్పుణ్యకర్మణ:
యజ్ఞసాహ్యకరాన్ రాజన్! తతో యక్ష్యసి నిర్వృత: 3
గురుశాపకృతం రూపం యదిదం త్వయి వర్తతే
అనేన సహ రూపేణ సశరీరో గమిష్యసి 4
హస్తప్రాప్తమహం మన్యే స్వర్గం తవ నరాధిప!
యస్త్వం కౌశికమాగమ్య శరణ్యం శరణాగత: 5
ఏవముక్త్వా మహాతేజా: పుత్రాన్ పరమధార్మికాన్
వ్యాదిదేశ మహాప్రాజ్ఞాన్ యజ్ఞసమ్భారకారణాత్ 6
సర్వాన్ శిష్యాన్ సమాహూయ వాక్యమేతదువాచ హ
సర్వానృషిగణాన్వత్సా ఆనయధ్వం మమాజ్ఞయా
సశిష్యసుహృదశ్చైవ సర్త్విజ స్సబహుశ్రుతాన్ 7
యదన్యో వచనం బ్రూయాన్మద్వాక్యబలచోదిత:
తత్సర్వమఖిలేనోక్తం మమాఖ్యేయమనాదృతమ్ 8
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా దిశో జగ్ముస్తదాజ్ఞయా
ఆజగ్మురథ దేశేభ్య స్సర్వేభ్యో బ్రహ్మవాదిన: 9
తే చ శిష్యా: సమాగమ్య మునిం జ్వలితతేజసమ్
ఊచుశ్చవచనం సర్వే సర్వేషాం బ్రహ్మవాదినామ్ 10
శ్రుత్వా తే వచనం సర్వే సమాయాన్తి ద్విజాతయ:
సర్వదేశేషు చాగచ్ఛన్ వర్జయిత్వా మహోదయమ్ 11
వాసిష్ఠం తచ్ఛతం సర్వం క్రోధపర్యాకులాక్షరమ్
యదాహ వచనం సర్వం శృణు త్వం మునిపుఙ్గవ! 12
క్షత్రియో యాజకో యస్య చణ్డాలస్య విశేషత:
కథం సదసి భోక్తారో హవిస్తస్య సురర్షయ: 13
బ్రాహ్మణా వా మహాత్మానో భుక్త్వా చణ్డాలభోజనమ్
కథం స్వర్గం గమిష్యన్తి విశ్వామిత్రేణ పాలితా: 14
ఏతద్వచననైష్ఠుర్యమూచు స్సంరక్తలోచనా:
వాసిష్ఠా మునిశార్దూల సర్వే తే సమహోదయా: 15
తేషాం తద్వచనం శ్రుత్వా సర్వేషాం మునిపుఙ్గవ:
క్రోధసంరక్తనయన స్సరోషమిదమబ్రవీత్ 16
యే దూషయన్త్యదుష్టం మాం తప ఉగ్రం సమాస్థితమ్
భస్మీభూతా దురాత్మానో భవిష్యన్తి న సంశయ: 17
అద్య తే కాలపాశేన నీతా వైవస్వతక్షయమ్
సప్తజాతిశతాన్యేవ మృతపస్సన్తు సర్వశ : 18
శ్వమాంసనియతాహారా ముష్టికా నామ నిర్ఘృణా:
వికృతాశ్చ విరూపాశ్చ లోకానానుచరన్త్విమాన్ 19
మహోదయస్తు దుర్బుద్ధిర్మామదూష్యం హ్యదూషయత్
దూషిత స్సర్వలోకేషు నిషాదత్వం గమిష్యతి 20
ప్రాణాతిపాతనిరతో నిరనుక్రోశతాం గత:
దీర్ఘకాలం మమ క్రోధాద్దుర్గతిం వర్తయిష్యతి 21
ఏతావదుక్త్వా వచనం విశ్వామిత్రో మహాతపా: విరరామ మహాతేజా ఋషిమధ్యే మహాముని: 22
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే బాలకాణ్డే ఏకోనషష్టితమస్సర్గ:
Bālakāṇḍam - Ēkōnaṣaṣṭitamaḥ Sargaḥ
uktavākyaṃ tu rājānaṃ kṛpayā kuśikātmajaḥ
abravīn-madhuraṃ vākyaṃ sākṣāc-chaṇḍālarūpiṇam 1
āikṣvāka svāgataṃ vatsa jānāmi tvāṃ sudhārmikam
śaraṇaṃ tē bhaviṣyāmi mā bhaiṣīr-nr̥papuṅgava! 2
aham-āmantrayē sarvān-maharṣīn-puṇyakarmaṇaḥ
yajñasāhyakarān rājan! tatō yakṣyasi nirvr̥taḥ 3
guruśāpakṛtaṃ rūpaṃ yadidaṃ tvayi vartatē
anēna saha rūpēṇa saśarīrō gamiṣyasi 4
hastaprāptam-ahaṃ manyē svargaṃ tava narādhipa!
yastvaṃ kāuśikam-āgamya śaraṇyaṃ śaraṇāgataḥ 5
ēvamuktvā mahātējāḥ putrān paramadhārmikān
vyādidēśa mahāprājñān yajñasambhārakāraṇāt 6
sarvān śiṣyān samāhūya vākyam-ētad-uvāca ha
sarvān-r̥ṣigaṇān-vatsā āna-yadh-vaṃ mamājñayā
saśiṣyasuhr̥daś-caiva saṛtvija ssabahuśrutān 7
yadan-yō vachanaṃ brūyān-madvākyabalachōd i taḥ
tatsar-vam-ak-h i lēnōktaṃ mamāk-h-yē-yam-anādṛtam 8
tasya tadvachanaṃ śrutvā diśō jagmustadājñayā
ā-jag-m ur-at-ha dēśēb-h-yassur-vēb-h-yō bra-h-mavād i naḥ 9
tē cha ś i ṣ-yāḥ samāgam-ya m un iṃ j-val i tatējasam
ūch uś-cha vachanaṃ saṛvē saṛvēṣāṃ bra-h-mavād i nām 10
śrutvā tē vachanaṃ saṛvē samā-yānt i d v i jāta-yaḥ
saṛvadēśēṣ u chāgac-chan var-ja-y i t vā mahōda-yam 11
vās i ṣṭ-haṃ tacchataṃ saṛvaṃ k-rōd-hapar-yāk ulāk-ṣaram
yadāha vachanaṃ saṛvaṃ śṛṇ u t vaṃ m un i p uṅgava! 12
kṣat-r i-yō yājakō yas-ya chaṇḍālas-ya v i śēṣataḥ
kat-haṃ sadasi b-hōktārō ha-v i stas-ya s urar-ṣa-yaḥ 13
b-rā-h-maṇā vā mahātmānō b-hukt vā chaṇḍālab-hō-janam
kat-haṃ svar-gaṃ gam i ṣ-yant i v i śvāmit-rēṇa pāal i tāḥ 14
ētad-vachananā i ṣṭ-h ur-yam-ūch us-sum-rak-talōchanāḥ
vās i ṣṭ-hā m un i śārdūla saṛvē tē samahōda-yāḥ 15
tēṣāṃ tadvachanaṃ śrutvā saṛvēṣāṃ m un i p uṅgavaḥ
k-rōd-hasum-rak-tanayana ssarōṣam-idham-ab-ravīt 16
yē dūṣa-yant-y ad uṣṭaṃ māṃ tapa u-g-raṃ samāst-h i tam
b-hasmīb-hūtā d urātmānō b-hav i ṣ-yant i na sa-m śa-yaḥ 17
ad-ya tē kālapāśēna nītā vāivas-vata-k-ṣa-yam
saptajā-t i śatān-yēva mṛtapas-sant u saṛvaśaḥ 18
ś-vamā-msan i-yatāhā-rā m uṣṭ i kā nāma n i r-g-hṛṇāḥ
v i kr̥tāś-cha v i rūpāś-cha lōkān-an u-charant-v imān 19
mahōda-yast u d ur-bud-d-h i r-māmadūṣ-yaṃ h-y adūṣa-yat
dūṣ i tassar-valōkēṣ u n i ṣādat-vaṃ gam i ṣ-yat i 20
p-rāṇāt i pātan i ratō n i ran uk-rōśatāṃ gataḥ
dīr-g-hakālaṃ mama k-rōd-hād-d ur-gat iṃ var-ta-y i ṣ-yat i 21
ētāvad-uktvā vachanaṃ v i śvāmit-rō mahātapaḥ
v i rarāma mahātējā r̥ṣ i mad-h-yē mahām un iḥ 22
iti śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē bālakāṇḍē ēkōnaṣaṣṭitamaḥ sargaḥ