శ్రీమద్రామాయణము - బాలకాండ
పఞ్చాశ సర్గము
తత: ప్రాగుత్తరాం గత్వా రామస్సౌమిత్రిణా సహ
విశ్వామిత్రం పురస్కృత్య యజ్ఞవాటముపాగమత్ 1
రామస్తు మునిశార్దూలమువాచ సహలక్ష్మణ:
సాధ్వీ యజ్ఞసమృద్ధిర్హి జనకస్య మహాత్మన: 2
బహూనీహ సహస్రాణి నానాదేశనివాసినామ్
బ్రాహ్మణానాం మహాభాగ వేదాధ్యయనశాలినామ్ 3
ఋషివాటాశ్చ దృశ్యన్తే శకటీశతసఙ్కులా:
దేశో విధీయతాం బ్రహ్మన్! యత్ర వత్స్యామహే వయమ్ 4
రామస్య వచనం శ్రుత్వా విశ్వామిత్రో మహాముని:
నివేశమకరోద్దేశే వివిక్తే సలిలాయుతే 5
విశ్వామిత్రమనుప్రాప్తం శ్రుత్వా స నృపతిస్తదా
శతానన్దం పురస్కృత్య పురోహితమనిన్దితమ్ 6
ప్రత్యుజ్జగామ సహసా వినయేన సమన్విత:
ఋత్విజోపి మహాత్మానస్త్వర్ఘ్యమాదాయ సత్వరమ్ 7
విశ్వామిత్రాయ ధర్మేణ దదుర్మంన్త్రపురస్కృతమ్
ప్రతిగృహ్య చ తాం పూజాం జనకస్య మహాత్మన: 8
పప్రచ్ఛ కుశలం రాజ్ఞో యజ్ఞస్య చ నిరామయమ్
స తాంశ్చాపి మునీన్ పృష్ట్వా సోపాధ్యాయపురోధస: 9
యథాన్యాయం తతస్సర్వైస్సమాగచ్ఛత్ప్రహృష్టవత్
అథ రాజా మునిశ్రేష్ఠం కృతాఞ్జలిరభాషత 10
ఆసనే భగవానాస్తాం సహైభిర్మునిపుఙ్గవై:
జనకస్య వచశ్శ్రుత్వా నిషసాదా మహాముని: 11
పురోధా ఋత్విజశ్చైవ రాజా చ సహ మన్త్రిభి:
ఆసనేషు యథాన్యాయముపవిష్టాన్ సమన్తత: 12
దృష్ట్వా స నృపతిస్తత్ర విశ్వామిత్రమథాబ్రవీత్
అద్య యజ్ఞసమృధ్దిర్మే సఫలా దైవతై: కృతా 13
అద్య యజ్ఞఫలం ప్రాప్తం భగవద్దర్శనాన్మయా
ధన్యోస్మ్యనుగృహీతోస్మి యస్య మే మునిపుఙ్గవ 14
యజ్ఞోపసదనం బ్రహ్మన్ ప్రాప్తోసి మునిభి: సహ
ద్వాదశాహం తు బ్రహ్మర్షే శేషమాహుర్మనీషిణ: 15
తతో భాగార్థినో దేవాన్ ద్రష్టుమర్హసి కౌశిక! ఇత్యుక్త్వా మునిశార్దూలం ప్రహృష్టవదనస్తదా 16
పునస్తం పరిపప్రచ్ఛ ప్రాఞ్జలి: ప్రణతో నృప:
ఇమౌ కుమారౌ భద్రం తే దేవతుల్యపరాక్రమౌ 17
గజసింహగతీ వీరౌ శార్దూలవృషభోపమౌ
పద్మపత్రవిశాలాక్షౌ ఖడ్గతూణీధనుర్ధరౌ 18
అశ్వినావివ రూపేణ సముపస్థితయౌవనౌ
యదృచ్ఛయైవ గాం ప్రాప్తౌ దేవలోకాదివామరౌ 19
కథం పద్భ్యామిహ ప్రాప్తౌ కిమర్థం కస్య వా మునే! వరాయుధధరౌ వీరౌ కస్య పుత్రౌ మహామునే! 20
భూషయన్తావిమం దేశం చన్ద్రసూర్యావివామ్బరమ్
పరస్పరస్య సదృశౌ ప్రమాణేఙ్గితచేష్టితై: 21
కాకపక్షధరౌ వీరౌ శ్రోతుమిచ్ఛామి తత్త్వత:
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా జనకస్య మహాత్మన: 22
న్యవేదయన్మహాత్మానౌ పుత్రౌ దశరథస్య తౌ
సిద్ధాశ్రమనివాసం చ రాక్షసానాం వధం తథా 23
తచ్చాగమనమవ్యగ్రం విశాలాయాశ్చ దర్శనమ్
అహల్యాదర్శనం చైవ గౌతమేన సమాగమమ్ 24
మహాధనుషి జిజ్ఞాసాం కర్తుమాగమనం తథా
ఏతత్సర్వం మహాతేజా జనకాయ మహాత్మనే 25
నివేద్య విరరామాథ విశ్వామిత్రో మహాముని: 26
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే బాలకాణ్డే పఞ్చాశస్సర్గ:
Bālakāṇḍam - Pañcāśa Sargaḥ
tataḥ prāguttarāṃ gatvā rāmassāumitriṇā saha
viśvāmitraṃ puraskr̥tya yajñavāṭam-upāgamat 1
rāmastu muniśārdūlam-uvāca sahalakṣmaṇaḥ
sādhvī yajñasamṛddhir-hi janakasya mahātmanaḥ 2
bahūnīha sahasrāṇi nānādēśanivāsinām
brāhmaṇānāṃ mahābhāga vēdādhyayanaśālinām 3
r̥ṣivāṭāś-ca dṛśyantē śakaṭīśatasaṅkulāḥ
dēśō vidhīyatāṃ brahman! yatra vatsyāmahē vayam 4
rāmasya vachanaṃ śrutvā viśvāmitrō mahāmuniḥ
nivēśam-akarōddēśē viviktē salilāyutē 5
viśvāmitram-anuprāptaṃ śrutvā sa nr̥patistadā
śatānandaṃ puraskr̥tya purōhitam-aninditam 6
pratyujjagāma sahasā vinayēna samanvitaḥ
r̥tvijō'pi mahātmānas-tvarghyam-ādāya satvaram 7
viśvāmitrāya dharmēṇa dadur-mantrapuraskr̥tam
pratigr̥hya ca tāṃ pūjāṃ janakasya mahātmanaḥ 8
papraccha kuśalaṃ rājñō yajñasya ca nirāmayam
sa tāṃścāpi munīn pṛṣṭvā sōpādhyāyapurōdhasaḥ 9
yathānyāyaṃ tatassarvāissumāgacchat-prahṛṣṭavat
atha rājā muniśrēṣṭhaṃ kr̥tāñjalir-abhāṣata 10
āsanē bhagavānāstāṃ sahai-bhirmunipuṅgavāiḥ
janakasya vachanaṃ śrutvā niṣasāda mahāmuniḥ 11
purōdhā r̥tvijaś-caiva rājā ca saha mantribhiḥ
āsanēṣu yathānyāyam-upaviṣṭān samantataḥ 12
dṛṣṭvā sa nr̥patistatra viśvāmitram-athābravīt
adya yajñasamṛddhir-mē saphalā dāivatāiḥ kr̥tā 13
adya yajñaphalaṃ prāptaṃ bhagavat-darśanān-mayā
dhanyōs-m-yanugr̥hītōsmi yasya mē munipuṅgava 14
yajñōpasadanaṃ brahman prāptōsi munibhiḥ saha
dvādaśāhaṃ tu brahmarṣē śēṣamāhur-manīṣiṇaḥ 15
tatō bhāgārt-hinō dēvān draṣṭum-arhasi kāuśika!
ityuktvā muniśārdūlaṃ prahṛṣṭavadanastadā 16
punastaṃ paripapraccha prāñjaliḥ praṇatō nr̥paḥ
imāu kumārāu bhadraṃ tē dēvatulyaparākramāu 17
gajasiṃhagatī vīrāu śārdūlavṛṣabhōpamāu
padmapatraviśālākṣāu khaḍgatūṇīdhanurdharāu 18
aśvināviv rūpēṇa samupastthitayāuvanāu
yadṛcchayāiva gāṃ prāptāu dēvalōkādivāmarāu 19
kathaṃ padbhyām-iha prāptāu kimart-haṃ kasya vā munē!
varāyudhadharāu vīrāu kasya putrāu mahāmuniē! 20
bhūṣayantāv-imaṃ dēśaṃ chandrasūryāvivāmbaram
parasparasya sadr̥śāu pramāṇēṅgitachēṣṭitāiḥ 21
kākapakṣadharāu vīrāu śrōtum-icchāmi tattvataḥ
tasya tadvachanaṃ śrutvā janakasya mahātmanaḥ 22
nyavēdayan-mahātmānāu putrāu daśarathasya tāu
siddhāśramanivāsaṃ ca rākṣasānāṃ vadhaṃ tatthā 23
taccāgamanam-avyagraṃ viśālāyāś-ca darśanam
ahalyādarśanaṃ caiva gāutamēna samāgamam 24
mahādhanuṣi jijñāsāṃ kartum-āgamanaṃ tatthā
ētat-sarvaṃ mahātējā janakāya mahātmanē 25
nivēdya virarāmātha viśvāmitrō mahāmuniḥ 26
iti śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē bālakāṇḍē pañcāśasargaḥ