ఒకటికొకటిగూడ దోయమ్మ నీయందే Okatikokatiguda Doyamma

Author: Annamacharya

ఒకటికొకటిగూడ దోయమ్మ నీయందే

పల్లవి:
ఒకటికొకటిగూడ దోయమ్మ నీయందే |
సకలము నెటువలె సంతసేసితివే ||

అమ్మా! నీ రూపంలో విరుద్ధమైనవి కూడా ఒకటికొకటి ఎలా కుదిరాయో కదా! లోకంలోని విభిన్న అందాలన్నిటినీ నీలోనే ఎలా సమకూర్చావు?

చరణం 1:
తానకు నీ కుచాలు దంతికుంభల బోలితే |
యీ నడుము సింహమునేల పోలెనే |
అనివట్టి నీ కన్ను లంబుజాల బోలితేను |
అననము చందురుని నదియేల పోలెనే //ఒకటి//

భావం: నీ వక్షోజాలు ఏనుగు కుంభస్థలాల్లా ఉంటే, నీ నడుము మాత్రం సింహం నడుములా సన్నగా ఎలా ఉంది? (ఏనుగు, సింహం శత్రువులు కదా). నీ కళ్లు పద్మాల్లా ఉంటే, నీ ముఖం చంద్రుడిలా ఎలా ఉంది? (చంద్రుడిని చూస్తే పద్మాలు ముకుళించుకుంటాయి కదా).

చరణం 2:
అతివ నీచేతులు బిసాంగముల బోలితేను |
యితవై నడపు హంసనేల పోలెనే |
చతురత నాసికము సంపెంగ జోలితేను |
తతి నీకురులు తుమ్మెదలనేల పోలెనే //ఒకటి//

భావం: నీ చేతులు తామర తూడల్లా మెత్తగా ఉంటే, నీ నడక హంసలా ఎలా ఉంది? నీ ముక్కు సంపెంగ పువ్వులా ఉంటే, నీ జుట్టు తుమ్మెదల్లా నల్లగా ఎలా ఉంది? (తుమ్మెదలు సంపెంగ వాసన చూడలేవు కదా).

చరణం 3:
నేవళపు నీయారు నీలాహి బోలితేను |
యీవల మేను మెరుపునేల పోలెనే |
శ్రీ వేంకటేశు మొవి చిన్ని కెంపులంతించి |
ఆవేళ దంతాలు వజ్రాలై యెట్టువోలెనే //ఒకటి//

భావం: నీ శరీరంలోని నూగారు నల్లని పాములా ఉంటే, నీ మేను మెరుపు తీగలా మెరుస్తోంది ఎలా? శ్రీవేంకటేశ్వరుని ప్రియురాలివైన నీ పెదవులు ఎర్రని కెంపుల్లా ఉంటే, నీ దంతాలు వజ్రాల్లా ఎలా మెరుస్తున్నాయి? ఇవన్నీ నీలోనే అద్భుతంగా ఇమిడిపోయాయి.